DNA Hasarı ve Onarım Mekanizmaları Nasıl Çalışır?

Hücrelerimizdeki DNA, UV ışınları, radyasyon, kimyasal maddeler ve hatta normal metabolik süreçler gibi nedenlerle sürekli olarak hasar görür. Bir günde tek bir hücrede binlerce DNA hasarı meydana gelebilir. Bu hasarlar onarılmazsa, mutasyonlara, hücre ölümüne veya kansere yol açabilir. Neyse ki, hücrelerimizin bu hasarları düzeltmek için sofistike onarım mekanizmaları vardır.

En yaygın onarım yollarından biri "Baz Çıkarma Onarımı"dır (Base Excision Repair). Bu süreçte, özel bir enzim (DNA glikozilaz) DNA zincirini tarar ve hasarlı veya yanlış bir bazı tanıyarak onu kesip çıkarır. Ardından, başka enzimler devreye girerek boş kalan yere doğru bazı (nükleotidi) yerleştirir ve DNA zincirinin bütünlüğünü yeniden sağlar. Daha büyük hasarlar için (örneğin UV ışınının neden olduğu çift baz hasarı), "Nükleotid Çıkarma Onarımı" (Nucleotide Excision Repair) gibi daha karmaşık sistemler, hasarlı bölgeyi içeren daha uzun bir DNA parçasını kesip çıkarır ve boşluğu yeniden sentezler. Bu sürekli onarım mekanizmaları, genetik bilgimizin kararlılığını korumak için hayati önem taşır.

Kelimeler: dna onarımı, dna hasarı, mutasyon, moleküler biyoloji, genetik, kanser, enzim

İlgini Çekebilir

Saçlarımız Neden Beyazlar (Ağarır)?

Saçlarımızın beyazlaması, aslında bir renk değişimi değil, renk kaybıdır. Her bir saç teli, "folikül" adı verilen küçük bir keseden çıkar. Bu foliküll

Görüntüle
Manolya Nedir?

Manolya, manolyagiller (Magnoliaceae) familyasını oluşturan, genellikle büyük, gösterişli ve hoş kokulu çiçekleriyle tanınan, ağaç veya çalı formundak

Görüntüle
Teorik Fizikte "Solucan Deliği" (Wormhole) Kavramı Nedir?

Solucan deliği veya "Einstein-Rosen köprüsü", uzay-zaman dokusunda, evrenin iki farklı noktasını (veya hatta iki farklı evreni) birbirine bağlayan var

Görüntüle
Çaydanlıktaki Kireç (Kireç Taşı) Nasıl Oluşur?

Çaydanlık, su ısıtıcısı ve tencerelerin dibinde zamanla biriken o beyaz, sert tabakaya "kireç" veya "su taşı" denir. Bu birikinti, özellikle "sert su"

Görüntüle
Meyve Sinekleri Olgunlaşmış Meyvelere Nasıl ve Neden Gelir?

Meyve sineklerinin (Drosophila melanogaster), özellikle olgunlaşmış veya çürümeye başlamış meyvelere gelmesinin temel nedeni, bu meyvelerin yaydığı be

Görüntüle
11 Metrelik Düello: Penaltı Vuruşu ve Kuralları

Penaltı vuruşu, bir oyuncunun, rakip takımın ceza sahası içinde, direkt serbest vuruş gerektiren bir faul yapması durumunda, hücum eden takıma verilen

Görüntüle
Eyfel Kulesi'ni İki Kez Satan Dolandırıcı: Victor Lustig'in Hikayesi

Victor Lustig, 20. yüzyılın en cüretkar ve en ünlü dolandırıcılarından biridir. En meşhur dolandırıcılığı ise, 1925 yılında, Eyfel Kulesi'ni "hurda me

Görüntüle
Temel Bitki Sulama İpuçları

Bitkilerinizin sağlıklı kalması için doğru sulama tekniği büyük önem taşır. Yetersiz veya aşırı sulama, bitkinizin kurumasına veya çürümesine neden ol

Görüntüle
Yıldızlar neden göz kırpar gibi görünür?

Dünya atmosferi yıldızlardan gelen ışığı kırar ve bu kırılmalar gözümüze titreşim olarak ulaşır.Bu yüzden yıldızlar göz kırpıyor gibi görünür.

Görüntüle
Psikolojide "Asch Uyum Deneyleri" Ne Göstermiştir?

Asch Uyum Deneyleri, 1950'lerde sosyal psikolog Solomon Asch tarafından, bireylerin, bir grubun bariz bir şekilde yanlış olan görüşüne ne ölçüde uyum

Görüntüle