Karbon-14 Tarihleme Yöntemi Nasıl Çalışır?

Karbon-14 (Radyokarbon) tarihleme, bir zamanlar canlı olan organik bir kalıntının (kemik, ahşap, kömür gibi) yaşını belirlemek için kullanılan bir yöntemdir. Bu yöntem, "karbon-14" (¹4C) adı verilen radyoaktif bir karbon izotopunun bozunma hızına dayanır.

Canlı organizmalar, yaşamları boyunca atmosferden sürekli olarak karbon alırlar. Bu karbonun çok büyük bir kısmı normal karbon-12 (¹²C) iken, çok küçük bir kısmı da radyoaktif karbon-14'tür. Canlı bir organizmadaki karbon-12 / karbon-14 oranı, atmosferdeki oranla aynı ve sabittir. Ancak organizma öldüğünde, artık karbon alımı durur. Vücuttaki sabit karbon-12 miktarı değişmezken, radyoaktif olan karbon-14, belirli ve bilinen bir hızla (yarı ömrü yaklaşık 5,730 yıldır) bozunarak nitrojene dönüşmeye başlar. Bilim insanları, organik bir kalıntıdaki karbon-12 ve kalan karbon-14 miktarını ölçerler. Bu iki oran arasındaki farkı, karbon-14'ün bilinen yarı ömrüyle karşılaştırarak, organizmanın ne kadar süre önce öldüğünü ve dolayısıyla kalıntının yaşını yaklaşık olarak hesaplayabilirler. Bu yöntem, yaklaşık 50,000 yaşına kadar olan nesneler için güvenilirdir.

Kelimeler: karbon-14, radyokarbon tarihleme, arkeoloji, kimya, radyoaktivite, yarı ömür