"Karstik Araziler" (Karst Topography) Nasıl Oluşur?

Karstik arazi, kireçtaşı (kalsiyum karbonat), dolomit veya jips gibi suda çözünebilen kayaçların, yeraltı ve yerüstü sularının kimyasal aşındırmasıyla şekillendiği, kendine özgü yer şekillerine sahip bir arazi türüdür. Bu süreç, "karstlaşma" olarak adlandırılır.

Süreç, yağmur suyunun atmosferdeki karbondioksit ile birleşerek zayıf bir asit olan karbonik asidi oluşturmasıyla başlar. Bu hafif asidik su, topraktan sızarak kireçtaşı gibi çözünebilir ana kayaca ulaşır. Karbonik asit, kayacın içindeki çatlakları ve yarıkları yavaş yavaş çözerek genişletir. Milyonlarca yıl süren bu kimyasal çözünme, yeraltında karmaşık mağara sistemleri, yeraltı nehirleri ve galeriler oluşturur. Yeryüzünde ise, bu çözünme sonucu "lapya" (küçük oluklar), "dolin" (huni şeklinde çöküntüler), "uvala" (dolinlerin birleşmesiyle oluşan daha büyük çöküntüler) ve "polye" (geniş karstik ovalar) gibi karakteristik yer şekilleri meydana gelir. Türkiye'de Toros Dağları bölgesi, bu tür arazilerin tipik bir örneğidir.

Kelimeler: karstik arazi, karst, kireçtaşı, mağara, dolin, jeoloji, kimyasal aşınma, coğrafya