Ağrı Kesiciler (Analjezikler) Ağrıyı Nasıl Dindirir?
Ağrı kesiciler veya analjezikler, ağrı hissini dindirmek veya azaltmak için çalışan ilaçlardır. Bunu, ağrının kaynağını ortadan kaldırmadan, beynin ağrı algısını değiştirerek veya ağrı sinyallerinin iletimini engelleyerek yaparlar. İki ana kategoriye ayrılırlar: narkotik olmayan ve narkotik (opioid) ağrı kesiciler.
Narkotik Olmayan Ağrı Kesiciler (NSAID'ler): Aspirin, ibuprofen ve parasetamol gibi ilaçlar bu gruba girer. Vücutta bir yaralanma olduğunda, "prostaglandin" adı verilen ve ağrı, ateş ve iltihaplanma sinyallerini tetikleyen kimyasallar salgılanır. NSAID'ler, bu prostaglandinlerin üretimini sağlayan "COX enzimleri"ni bloke ederek çalışır. Prostaglandin üretimi azaldığında, ağrı ve iltihaplanma hissi de azalır.
Narkotik (Opioid) Ağrı Kesiciler: Morfin, kodein gibi çok daha güçlü ilaçlardır. Merkezi sinir sisteminde (beyin ve omurilik) bulunan "opioid reseptörleri"ne bağlanarak çalışırlar. Bu reseptörlere bağlandıklarında, hem ağrı sinyallerinin beyne ulaşmasını engellerler hem de beynin ödül sistemini uyararak bir öfori (yoğun haz) hissi yaratırlar. Bu nedenle sadece şiddetli ağrılarda kullanılırlar ve yüksek bağımlılık potansiyeline sahiptirler.
Kelimeler: ağrı kesici, analjezik, nsaid, opioid, prostaglandin, farmakoloji, tıp, ilaç
İlgini Çekebilir
"Akıllı Telefon" (Smartphone) Nedir?
Akıllı telefon (Smartphone), geleneksel cep telefonlarının sesli görüşme ve mesajlaşma özelliklerini, bir bilgisayarın gelişmiş yetenekleriyle birleşt
GörüntüleTipografide "Serif" ve "Sans-serif" Yazı Tipleri Arasındaki Fark Nedir?
Serif ve sans-serif, yazı tiplerini (fontları) sınıflandırmak için kullanılan iki temel kategoridir ve aralarındaki temel fark, harflerin uçlarındaki
GörüntüleSirkadiyen Ritim (Biyolojik Saat) Nedir?
Sirkadiyen ritim, yaklaşık 24 saatlik bir döngüyü takip eden ve bir canlının uyku-uyanıklık döngüsü, hormon salınımı, vücut sıcaklığı ve metabolizma g
GörüntüleFizikte "Eylemsizlik" (Inertia) Prensibi Nedir?
Eylemsizlik, bir cismin, hareket durumunu (durağanlığını veya sabit hızlı hareketini) değiştirmeye yönelik dış bir kuvvete karşı gösterdiği dirençtir.
GörüntüleKule Vinç (Tower Crane) Nedir?
Kule vinç, özellikle yüksek binaların (gökdelenler, apartmanlar) ve diğer büyük yapıların inşaatında, ağır malzemeleri (beton, çelik, kalıp vb.) isten
GörüntüleFelsefede "Faydacılık" (Utilitarianism) Görüşü Nedir?
Faydacılık, bir eylemin ahlaki doğruluğunun, o eylemin sonuçlarına göre belirlenmesi gerektiğini savunan, sonuç odaklı bir ahlak felsefesidir. Bu fels
GörüntüleBir Binanın "Paratoner"i (Yıldırımsavar) Nasıl Çalışır?
Paratoner veya yıldırımsavar, bir binayı veya yapıyı, yıldırım çarpmasının yıkıcı etkilerinden korumak için tasarlanmış bir metal iletken sistemidir.
GörüntüleBukalemunlar Renklerini Nasıl Değiştirir?
Yaygın kanının aksine, bukalemunlar öncelikli olarak kamuflaj için renk değiştirmezler. Renk değiştirmelerinin temel nedenleri; ruh hallerini (korku,
GörüntüleAğaçlar Nasıl Büyür?
Ağaçların büyümesi, birkaç temel sürecin bir araya gelmesiyle gerçekleşir. En önemlisi "fotosentez"dir. Ağaçlar, yapraklarındaki klorofil pigmenti say
GörüntüleUzay Araçları "Kütleçekimsel Sapan" (Gravity Assist) Manevrasını Nasıl Kullanır?
Kütleçekimsel sapan veya yerçekimi yardımı manevrası, bir uzay aracının, bir gezegenin veya başka bir büyük gök cisminin yanından geçerken, o cismin k
Görüntüle