Antik Roma'da "Beton" Nasıl Yapılıyordu ve Neden Bu Kadar Dayanıklıydı?

Antik Romalılar, günümüzdeki modern betondan bile daha dayanıklı olabilen ve su altında sertleşebilen olağanüstü bir beton (Opus caementicium) geliştirmişlerdi. Panteon'un devasa kubbesi ve Kolezyum gibi yapılar, bu malzemenin kalıcılığının kanıtıdır.

Roma betonunun sırrı, kullandıkları özel karışımdı. Portland çimentosu yerine, "volkanik tüf" (pozzolana) adı verilen bir tür volkanik kül kullanıyorlardı. Bu volkanik külü, kireç ve su ile karıştırdıklarında, modern betonda oluşmayan özel bir kimyasal reaksiyon gerçekleşiyordu. Bu reaksiyon, son derece kararlı ve dayanıklı olan "kalsiyum-alüminyum-silikat-hidrat" (C-A-S-H) kristalleri ve nadir bulunan "alüminyum tobermorit" gibi minerallerin oluşmasını sağlıyordu. Özellikle deniz suyuyla temas ettiğinde, bu beton zamanla zayıflamak yerine, suyun minerallerle reaksiyona girmesiyle daha da güçleniyordu. Bu, Roma limanlarının ve su kemerlerinin neden 2000 yıldır ayakta kaldığını açıklar.

Kelimeler: roma betonu, opus caementicium, pozzolana, antik roma, mimari, mühendislik, tarih