"Kanatçık" (Flap) ve "Slat" Nedir?

Flaplar ve slat'lar, bir uçağın kanatları üzerinde bulunan ve özellikle düşük hızlarda (kalkış ve iniş gibi) kaldırma kuvvetini artırmak için kullanılan, hareketli "yüksek kaldırma" (high-lift) cihazlarıdır.

Flaplar: Flaplar, kanadın firar kenarında, yani arka kısmında, gövdeye yakın bir konumda yer alırlar. Pilot tarafından aktive edildiğinde, kanadın altından geriye ve aşağı doğru uzarlar. İşlevleri: Bu hareketin iki temel etkisi vardır: 1. Kaldırma Kuvvetini Artırmak: Kanadın kavisini (camber) ve yüzey alanını etkili bir şekilde artırırlar. Bu, uçağın çok daha düşük bir hızda bile, havada kalması için yeterli kaldırma kuvvetini üretmesini sağlar. 2. Sürüklemeyi Artırmak: Aşağı doğru uzamaları, aynı zamanda hava direncini (sürükleme) de önemli ölçüde artırır. Bu, özellikle iniş sırasında, uçağın hem yavaşlamasına hem de daha dik bir açıyla alçalmasına yardımcı olur.

Slat'lar: Slat'lar ise, kanadın hücum kenarında, yani ön kısmında yer alırlar. Aktive edildiklerinde, kanadın önünden ileriye doğru kayarak, kanat ile slat arasında küçük bir boşluk (slot) oluştururlar.

İşlevleri: Slat'ların temel görevi, uçağın "stol"e girmesini (perdövites) geciktirmektir. Uçak, çok yavaşladığında ve hücum açısı çok arttığında, kanadın üstündeki hava akışı bozulur ve kanat kaldırma kuvveti üretmeyi bırakır; bu duruma "stol" denir. Slat'ların yarattığı bu küçük boşluk, yüksek basınçlı havayı kanadın altından üstüne yönlendirir. Bu ekstra enerji, hava akımının kanat yüzeyine daha uzun süre yapışık kalmasını sağlayarak, uçağın stol'e girmeden çok daha düşük hızlarda ve daha yüksek hücum açılarında uçabilmesine olanak tanır. Kısacası, hem flaplar hem de slat'lar, kalkış ve inişlerin daha düşük hızlarda ve daha kısa pistlerde güvenli bir şekilde yapılabilmesini sağlayan hayati aerodinamik araçlardır.

Kelimeler: flap, slat, kanatçık, uçak, havacılık, aerodinamik, kaldırma kuvveti, stol