Ekonomide "Senyoraj" (Seigniorage) Geliri Nedir?
Senyoraj, bir devletin veya merkez bankasının, para basma (emisyon) tekelini kullanarak elde ettiği gelirdir. Daha basit bir ifadeyle, bir paranın üretim maliyeti ile o paranın üzerinde yazan nominal değeri (yüz değeri) arasındaki farktır.
Örneğin, 200 TL'lik bir banknotun basım maliyeti (kağıt, mürekkep, işçilik) sadece birkaç lira ise, devlet bu banknotu dolaşıma sürdüğünde, aradaki yaklaşık 190-195 TL'lik fark kadar bir gelir, yani "senyoraj geliri" elde etmiş olur. Bu, devlet için bir borçlanma veya vergi toplama gereği olmadan kaynak yaratmanın bir yoludur. Ancak, bu geliri artırmak için aşırı ve kontrolsüz bir şekilde para basılması, piyasadaki para arzını artırarak paranın değerini düşürür ve yüksek enflasyona (hatta hiperenflasyona) yol açar. Bu nedenle, modern ekonomilerde merkez bankaları, senyoraj gelirini birincil bir hedef olarak görmekten ziyade, fiyat istikrarını sağlamak amacıyla para arzını dikkatli bir şekilde yönetirler.
Kelimeler: senyoraj, seigniorage, para basma, enflasyon, merkez bankası, ekonomi, para politikası
İlgini Çekebilir
Steganografi ve Kriptografi Arasındaki Fark Nedir?
Steganografi ve kriptografi, her ikisi de bilgiyi gizleme ve koruma amacı taşısa da, bunu tamamen farklı yaklaşımlarla yaparlar.Kriptografi, "gizli ya
Görüntüle"Catnip" (Kedi Nanesi) Nedir?
Catnip veya kedi nanesi (bilimsel adıyla Nepeta cataria), nane ailesinden gelen, genellikle bahçelerde yetişen ve en çok kediler üzerindeki tuhaf ve ö
GörüntüleUzay turizmi mümkün mü?
Son yıllarda özel şirketlerin öncülüğünde uzay turizmi hızla gelişmektedir. Blue Origin, SpaceX ve Virgin Galactic gibi firmalar, uzaya turist taşıma
GörüntüleFiber optik internet nasıl çalışır?
Fiber optik internet, veriyi ışık hızında ileten cam veya plastik lifler üzerinden çalışır. Bu teknoloji çok yüksek hız ve güvenilir bağlantı sunar.
Görüntüle"Ahlaki Tehlike" (Moral Hazard) Kavramı Ekonomi ve Sigortacılıkta Ne Anlama Gelir?
"Ahlaki tehlike", bir kişinin veya kurumun, eylemlerinin potansiyel olumsuz sonuçlarına karşı korunduğunu (örneğin sigortalı olduğunu) bildiği için, n
GörüntüleM.2 SSD Nedir?
M.2 SSD, katı hal sürücülerinin (SSD), küçük ve ince bir çubuk şeklinde olan, doğrudan anakart üzerindeki özel bir M.2 yuvasına takılan, modern bir fo
GörüntüleFelsefede "Antropik İlke" (Anthropic Principle) Nedir?
Antropik ilke, evrenin gözlemlediğimiz özelliklerinin, onu gözlemleyebilecek bilinçli bir yaşamın (yani bizim) var olabilmesi için tam olarak "doğru"
GörüntüleEgzersiz Sonrası Kas Ağrısı (DOMS) Neden Olur?
Yeni bir egzersize başladıktan veya alışkın olduğunuzdan daha yoğun bir antrenman yaptıktan 24 ila 48 saat sonra ortaya çıkan o derin kas ağrısına "Ge
Görüntüle"World Wide Web" (WWW) Nedir?
World Wide Web (WWW veya kısaca Web), internet altyapısı üzerinde çalışan, birbirine "hyperlink"ler (köprüler) ile bağlanmış, web sayfaları, belgeler
GörüntüleBir Kaktüsün Dikenleri Aslında Nedir?
Kaktüslerin o meşhur dikenleri, aslında bitkinin evrimsel süreçte şekil değiştirmiş "yaprakları"dır. Çoğu bitkide yapraklar, fotosentez yapmak ve gaz
Görüntüle