"Pulsar" (Atarca) Nedir?

Pulsar (atarca), büyük kütleli bir yıldızın süpernova patlaması sonucu geride kalan, kendi ekseni etrafında çok yüksek hızlarda dönen ve manyetik kutuplarından radyo dalgaları başta olmak üzere, güçlü elektromanyetik radyasyon demetleri yayan bir nötron yıldızıdır.

Bu radyasyon demetleri, yıldızın dönüş ekseni ile manyetik ekseni aynı hizada olmadığı için, uzayda bir deniz fenerinin ışığı gibi döner. Eğer bu demetlerden biri, dönüşü sırasında Dünya'yı "süpürürse", biz yeryüzündeki radyo teleskoplarla, son derece düzenli ve periyodik "atımlar" (pulse) şeklinde sinyaller alırız. İşte bu nedenle bu nesnelere "pulsating radio source" (atan radyo kaynağı) kelimelerinden türetilen "pulsar" adı verilmiştir. Bazı pulsarlar, özellikle de "milisaniye pulsarları", kendi eksenleri etrafında saniyede yüzlerce kez dönebilirler. Bu dönüş periyotlarının inanılmaz düzenliliği, onları evrendeki en hassas saatlerden biri yapar ve kütle çekim dalgalarını tespit etmek gibi temel fizik deneylerinde kullanılırlar.

Kelimeler: pulsar, atarca, nötron yıldızı, astronomi, radyo astronomi, astrofizik, süpernova