"Tünel Açma Makinesi" (TBM) Nedir?

Tünel Açma Makinesi (TBM - Tunnel Boring Machine), halk arasında "köstebek" olarak da bilinen, sert kaya veya yumuşak zemin içinde, dairesel bir kesite sahip tünelleri kazmak için kullanılan devasa ve karmaşık bir iş makinesidir. Modern tünelciliğin en önemli teknolojisidir.

Çalışma Prensibi: Bir TBM, adeta bir "mobil tünel fabrikası" gibi çalışır. 1. Kesici Kafa: Makinenin en önünde, üzerinde disk şeklinde kesiciler veya kazıyıcılar bulunan, devasa, döner bir "kesici kafa" bulunur. Bu kafa, makinenin tüm çapı boyunca dönerken, önündeki kayayı veya toprağı parçalar. 2. Enkaz Taşıma: Parçalanan kaya veya toprak ("pasa"), kesici kafanın arkasındaki açıklıklardan içeri alınır ve bir konveyör bant sistemi aracılığıyla, tünel boyunca geriye, dışarıya taşınır. 3. İlerleme: Makine, yan duvarlara yasladığı hidrolik "gripper" (tutucu) sistemleri ve ilerleme pistonları sayesinde, kendini tünel içinde ileri doğru iter. 4. Tünel Duvarını İnşa Etme: TBM ilerlerken, hemen arkasındaki bir mekanizma, "segment" adı verilen, önceden dökülmüş beton blokları, dairesel bir halka oluşturacak şekilde tünelin iç duvarına yerleştirir. Böylece, makine kazı yaparken aynı anda tünelin kalıcı duvarını da inşa etmiş olur.

Avantajları: Geleneksel delme-patlatma yöntemine göre, TBM kullanımı genellikle daha güvenli, daha hızlı ve çevreye daha az rahatsızlık veren bir yöntemdir. Düzgün, dairesel bir tünel profili oluşturur. Özellikle uzun metro, demiryolu, karayolu ve su tünellerinin yapımında kullanılır.

Kelimeler: tünel açma makinesi, tbm, köstebek, iş makinesi, inşaat, tünel, mühendislik