Neden Bazı İnsanlar "Taşıt Tutması" (Hareket Hastalığı) Yaşar?

Taşıt tutması (hareket hastalığı), bir araba, gemi veya uçakta seyahat ederken ortaya çıkan, mide bulantısı, baş dönmesi, soğuk terleme ve kusma gibi belirtilerle karakterize edilen yaygın bir durumdur. Bu, beynin, farklı duyu organlarından gelen çelişkili sinyaller nedeniyle kafasının karışmasıyla oluşur.

Denge algımız, üç ana sistemden gelen bilgilerin beyinde birleştirilmesine dayanır: Gözlerimiz (nerede olduğumuzu ve hareket edip etmediğimizi görür), iç kulağımızdaki vestibüler sistem (hızlanmayı, yavaşlamayı ve dönüşü hisseder) ve kas ve eklemlerimizdeki propriyoseptif sensörler (vücudumuzun pozisyonunu hisseder). Bir arabanın arka koltuğunda kitap okuduğunuzu düşünün. Gözleriniz, sabit bir nesneye (kitaba) baktığı için beyne "hareketsizsin" sinyali gönderir. Ancak, iç kulağınız arabanın dönüşlerini, hızlanmasını ve yavaşlamasını hissederek beyne "hareket halindesin" sinyali gönderir. Beyin, bu iki güvenilir kaynaktan gelen birbiriyle tamamen çelişkili sinyallerle karşılaştığında, bir "duyusal uyumsuzluk" yaşar. Beynin bu kafa karışıklığına verdiği tepki, genellikle mide bulantısı ve baş dönmesi olarak ortaya çıkar. Ufka bakmak, gözlerin de hareket ettiğini beyne bildirerek bu çelişkiyi azaltmaya yardımcı olabilir.

Kelimeler: taşıt tutması, hareket hastalığı, denge, vestibüler sistem, beyin, nöroloji, sağlık

İlgini Çekebilir

"TIR" Ne Demektir ve Kamyondan Farkı Nedir?

Türkiye'de büyük yük taşıyan araçların tamamına halk arasında "TIR" denilse de, bu aslında teknik olarak doğru bir kullanım değildir. TIR, bir araç tü

Görüntüle
Kuantum Bilgisayarlar Nasıl Çalışır?

Klasik bilgisayarlar bilgiyi "bit" adı verilen ve sadece 0 ya da 1 değerini alabilen birimlerle işler. Kuantum bilgisayarlar ise "kübit" (kuantum bit)

Görüntüle
Örümcekler Kendi Ağlarına Neden Yapışmazlar?

Örümceklerin kendi ördükleri karmaşık ağlara yapışmamasının birkaç akıllıca nedeni vardır. İlk olarak, tüm örümcek ağının her ipliği yapışkan değildir

Görüntüle
Alüminyum Folyo Yiyecekleri Nasıl Sıcak Tutar?

Alüminyum folyonun yiyecekleri bir süre sıcak tutabilmesi, onun iki temel fiziksel özelliği ile ilgilidir: düşük emisyon (emissivity) ve yüksek yansıt

Görüntüle
Neden Gökyüzü Mavidir?

Gökyüzünün mavi görünmesinin nedeni, güneş ışığının Dünya atmosferindeki gaz molekülleri tarafından saçılma biçimidir. Güneş ışığı, aslında gökkuşağın

Görüntüle
İnsanlar Neden Batıl İnançlara Sahiptir?

Batıl inançlar, mantıksal bir temeli olmayan ancak yine de belirli eylemlerin belirli sonuçlara yol açacağına dair duyulan inançlardır. Bu inançların

Görüntüle
Kunduzlar Barajlarını Nasıl İnşa Eder?

Kunduzlar, yaşadıkları sulak alanların su seviyesini kontrol etmek, avcılardan korunmak ve yiyecek depolamak için barajlar ve localar inşa eden, hayva

Görüntüle
İnsan Gözündeki "Kör Nokta" Nedir ve Neden Fark Etmeyiz?

Gözümüzdeki "kör nokta", retinanın (gözün arkasındaki ışığa duyarlı tabaka) üzerinde, optik sinirin (görüntü sinyallerini beyne taşıyan sinir demeti)

Görüntüle
Mimaride "Uçan Payanda" (Flying Buttress) Ne İşe Yarar?

Uçan payanda, özellikle Gotik mimaride, yüksek taş binaların (katedraller gibi) duvarlarını ve çatılarını desteklemek için kullanılan, hem işlevsel he

Görüntüle
Evcil Hayvanınız İçin Sağlıklı Beslenme Planı Nasıl Yapılır?

Evcil hayvanınızın sağlıklı ve uzun bir yaşam sürmesi için doğru beslenme temel faktördür. Türüne, yaşına, ırkına ve aktivite seviyesine göre uygun bi

Görüntüle