Şampanya veya Gazlı İçecek Açıldığında Neden 'Fışş' Sesi Çıkar?

Şampanya veya gazlı bir içeceğin kapağı açıldığında duyulan o karakteristik "fışş" sesi ve bazen de görülen duman benzeri buhar, şişenin içindeki yüksek basınçlı karbondioksit (CO²) gazının aniden serbest kalmasıyla ilgilidir. Bu içecekler, üretim sırasında yüksek basınç altında karbondioksit gazıyla doyurulur ve bu gaz, sıvı içinde çözünmüş halde bulunur.

Şişe kapalıyken, sıvının üzerindeki daracık boşlukta da yüksek basınçlı CO² gazı birikir. Kapak açıldığında, bu yüksek basınçlı gaz aniden ve hızla düşük basınçlı dış ortama doğru hücum eder. Bu hızlı gaz çıkışı, ses dalgaları yaratarak o "fışş" sesini oluşturur. Aynı zamanda, gazın bu ani genleşmesi "adyabatik soğuma" adı verilen bir termodinamik sürece neden olur. Hızla genleşen gaz, çevresinden ısı çeker ve kendi sıcaklığını hızla düşürür. Eğer havadaki nem oranı yeterince yüksekse, bu ani soğuma, çevredeki su buharının yoğunlaşarak minik su damlacıkları veya buz kristalleri oluşturmasına, yani görülebilir bir "duman" veya "sis" bulutu meydana getirmesine yol açar.

Kelimeler: şampanya, gazlı içecek, karbondioksit, basınç, adyabatik soğuma, fizik

İlgini Çekebilir

Neden Bazen Bir Koku Bize Aniden Eski Bir Anıyı Hatırlatır?

Koku duyusu ile hafıza ve duygular arasındaki bu güçlü bağlantı, beynimizin anatomik yapısıyla ilgilidir. Koku alma sistemi, diğer duyu sistemlerinden

Görüntüle
Bilgisayar Biliminde "Durma Problemi" (Halting Problem) Nedir?

"Durma problemi", Alan Turing tarafından ortaya atılan ve teorik bilgisayar biliminin temel sınırlarını gösteren, çözümü olmayan bir karar problemidir

Görüntüle
"Meander" (Büklüm) Yapan Nehirler Nasıl Oluşur?

Meander veya büklüm, bir nehrin, özellikle eğimin azaldığı düz arazilerde, "S" şeklinde kıvrımlar çizerek akmasıyla oluşan bir yer şeklidir. Bu kıvrım

Görüntüle
Kuvars Nedir?

Kuvars, silikon ve oksijen atomlarından (silikon dioksit - SiO²) oluşan, yer kabuğunda en bol bulunan ikinci mineraldir. Sertliği, dayanıklılığı ve pi

Görüntüle
Siyasette "Liberteryenizm" Fikri Nedir?

Liberteryenizm, bireysel özgürlüğü en yüksek politik değer olarak gören bir siyasi felsefedir. Bu görüşün temelinde, "kendine sahiplik" (self-ownershi

Görüntüle
3D yazıcılar nasıl çalışır ve nerelerde kullanılır?

3D yazıcılar, dijital tasarımları katman katman malzeme ekleyerek somut nesnelere dönüştürür. Tıptan inşaata, otomotivden eğitime kadar pek çok alanda

Görüntüle
DNA Hasarı ve Onarım Mekanizmaları Nasıl Çalışır?

Hücrelerimizdeki DNA, UV ışınları, radyasyon, kimyasal maddeler ve hatta normal metabolik süreçler gibi nedenlerle sürekli olarak hasar görür. Bir gün

Görüntüle
Menekşe Nedir?

Menekşe, menekşegiller (Violaceae) familyasının Viola cinsini oluşturan, genellikle küçük, narin ve hoş kokulu çiçeklere sahip bitkilerin ortak adıdır

Görüntüle
"Telif Hakkı" (Copyright) ve "Kamu Malı" (Public Domain) Ne Demektir?

Telif hakkı ve kamu malı, bir eserin (kitap, müzik, film, fotoğraf, yazılım vb.) kullanımını ve dağıtımını düzenleyen, fikri mülkiyet hukukunun iki te

Görüntüle
Plüton neden gezegenlikten çıkarıldı?

2006 yılında Uluslararası Astronomi Birliği, bir gök cisminin "gezegen" sayılabilmesi için belirli kriterler getirdi.Plüton, yörüngesini temizlememiş

Görüntüle